Wizy do USA

Amerykańskie obywatelstwo - a może już je masz?

20.07.12 08:15
Istnieje wiele sposobów na dostanie sie do USA - możesz postarać sie o czasową wizę, Zieloną Kartę. Istnieje także szansa, że już jesteś obywatelem Stanów Zjednoczonych, tylko nie zdajesz sobie z tego sprawy. Jak to możliwe?

Osoby nie podejrzewające, iż upragnione amerykańskie obywatelstwo już stało się ich udziałem podzielić można na trzy grupy. Pierwszą stanowią ci, którzy urodzili się w USA, lecz większość swojego życia spędzili w innym kraju. Wydaje im się, że ich obywatelstwo straciło moc, lecz to nieprawda. Kolejna grupa to osoby, które nie urodziły się w Stanach Zjednoczonych, dlatego nie wydaje im się, że posiadają obywatelstwo, mimo że ich przodkowie byli obywatelami USA. Mogą także nie mieć pełnych informacji co do statusu swoich przodków. Kolejną grupę stanowią nieletni, którzy mogą nie zdawać sobie sprawy, iż w wyniku naturalizacji ich rodziców, oni także stali się obywatelami.

Amerykańskie obywatelstwo można, najogólniej rzecz ujmując, zdobyć na cztery różne sposoby. Dwa z nich są dość oczywiste  - poprzez urodzenie się na terenie USA (lub terytoriach należących do USA) bądź poprzez zakończony sukcesem proces naturalizacji. Rzadko zdarza się, by osoba, która nabyła obywatelstwo na jeden z tych dwóch sposobów nie wiedziała o tym. Inaczej sprawa ma się z dwoma pozostałymi przypadkami. Obywatelstwo można bowiem uzyskać także będąc urodzonym poza USA, pod warunkiem, iż jeden z rodziców jest w posiadaniu obywatelstwa (taka sytuacja nazywana jest acquisition).  Osoba, która nabyła obywatelstwo w ten sposób jest w stanie przekazać go dalej – swojemu potomkowi. W końcu, obywatelem USA może automatycznie stać się osoba niepełnoletnia, posiadająca Zieloną Kartę, gdy jeden z jej rodziców stanie się obywatelem poprzez naturalizację (takie zjawisko nazywamy derivation).

Amerykańskie obywatelstwo poprzez acquisition

Powtarzając raz jeszcze – w wielu różnych okolicznościach, gdy jeden z rodziców dziecka, w momencie jego narodzin, posiada obywatelstwo Stanów Zjednoczonych, dziecko także staje się obywatelem USA. Co oznacza „w wielu różnych okolicznościach”? Jak się zapewne domyślasz, oznacza, iż w praktyce nie jest to takie proste. Prawo dotyczące nabywania obywatelstwa przez acquisition zmieniało się na przestrzeni lat – istotne jest, jakie prawo obowiązywało w momencie narodzin dziecka. Wyróżnia się 5 okresów:

  • Przed 24 maja 1934
  • Pomiędzy 25 maja 1934 a 12 stycznia 1941
  • Pomiędzy 13 stycznia 1941 a 23 grudnia 1952
  • Pomiędzy 24 grudnia 1952 a 13 listopada 1986
  • Po 13 listopada 1986 

Opis sytuacji prawnych mających miejsce w każdym z tych okresów znajdziesz w artykule pod tytułem „Acquisition & derivation na przestrzeni lat” w tej samej kategorii.

Jak zapewne zauważyłeś, prócz pochodzenia rodziców, w wielu przypadkach liczy się czy chociaż jeden z nich spędził jakiś czas w USA. Okres ten czasami ustalany jest prezycyjnie – może wynosić 2,5 czy 10 lat. Nie zawsze musi tak być. Często przepisy określają jedynie, że czas spędzony przez rodzica w USA musi być klasyfikowany jako „residency”, czyli zamieszkiwanie kraju, a nie np. wizyta w nim w ramach wycieczki, służbowo czy na innej jeszcze, zdecydowanie tymczasowej zasadzie. Zazwyczaj nieistotne jest natomiast, czy rodzice dziecka byli w momencie jego narodzin małżeństwem, pod warunkiem, iż ojciec dziecka podjął odpowiednie kroki prawne, by uznać swojego ojcostwo.

Amerykańskie obywatelstwo przez derivation

Jeśli jeden lub oboje rodzice zostaną naturalizowani (złożą wniosek o obywatelstwo i pomyślnie przejdą egzamin), niepełnoletnie dzieci tych rodziców mogą automatycznie przejąć obywatelstwo, pod warunkiem, iż wcześniej posiadały Zieloną Kartę – na tym polega derywacja obywatelstwa. Jest więc ona skierowana przede wszystkim do ludzi, którzy obecnie żyją na terenie USA. Dużą zaletą nabycia obywatelstwa w ten sposób jest brak konieczności przechodzenia przez wszystkie formalności związane z naturalizacją – obywatelstwo nabywane jest, jak już zostało wspomniane, automatycznie. Ta sama właściwość prowadzi jednak do tego, iż wielu obdarzonych obywatelstwem nie zdaje sobie z tego sprawy, przekonani, że aby posiąść obywatelstwo, konieczne jest poddanie się pewnym procedurom, dopełnienie formalności itp.

O zdobyciu obywatelstwa tą metodą także decyduje konkretna data – w tym przypadku data naturalizacji rodzica/rodziców:

  • Przed 24 maja 1934
  • Pomiędzy 24 maja 1934 a 12 stycznia 1941
  • Pomiędzy 13 stycznia 1941 a 23 grudnia 1952
  • Pomiędzy 24 grudnia 1952 a 4 października 1978
  • Pomiędzy 5 października 1978 a 26 lutego 2001
  • Po 26 lutego 2001

Opis sytuacji prawnych mających miejsce w każdym z tych okresów znajdziesz w artykule pod tytułem „Acquisition & derivation na przestrzeni lat” w tej samej kategorii.

 

Jeśli uważasz, że istnieje szansa, iż jesteś obywatelem USA, powinieneś postarać się o potwierdzający to dokument. To może być paszport, wydawany przede wszystkim w konsulatach, certyfikat obywatelstwa wydawany przez USCIS, bądź certyfikat konsularnej rejestracji narodzin, który dostać możesz w konsulacie. Więcej o tych dokumentach czytaj w innych artykułach na portalu MojeStany w kategorii „Wizy USA”.

Adrian Senecki

comments powered by Disqus